مناظره با معتزله‏

نوع اصطلاح :
عنوان :
مناظره با معتزله‏
از جمله مخاطبان امام صادق عليه‏السلام، معتزله بودند که گاهي به قصد مناظره و احتجاج، و گاهي به قصد سؤال کردن از مسائلي چون تفسير قرآن و... نزد حضرت مي‏آمدند. در تمام اين برخوردها، امام سؤالات مخاطب خود را به نحوي شايسته پاسخ مي‏دهد. به طوري که در پايان جلسه مخاطب امام که معمولا از رؤسا و دانشمندان معتزله محسوب مي‏شدند، در برابر عظمت علمي، تواضع و اخلاق کريمانه امام، سر تعظيم فرود مي‏آورند.
روزي عمرو بن عبيد که از دانشمندان و سران معتزله محسوب مي‏شد، نزد امام عليه‏السلام آمد و گفت مي‏خواهم گناهان کبيره را از کتاب خدا بشناسم. امام نيز 22 گناه کبيره را با استناد به آيات قرآن براي وي بر شمردند. هنگامي که عمرو بن عبيد از خانه خارج مي‏شد، در حالي که مي‏گريست مي‏گفت:
هلک من سلب تراثکم و نازعکم في الفضل والعلم [1] .
هر کس ميراث شما را غصب کرد و در فضل و علم با شما به منازعه پرداخت، هلاک شد.
به نظر مي‏رسد برخورد متواضعانه امام با آن دسته از علماي اهل سنت بوده که مناصب حکومتي را نمي‏پذيرفتند و به طور رسمي با حکومت همکاري نداشتند؛ زيرا برخورد امام با علماي متصدي مناصب حکومتي، فرق مي‏کرده است.
ابن ابي ليلي از فقهاي مدينه بود. سعد بن ابي الخصيب مي‏گويد: با ابن ابي ليلي در مسجد الرسول به امام صادق برخورديم. امام از من احوالپرسي کرد و پرسيد: اين مرد کيست؟ گفتم: ابن ابي ليلي، قاضي مسلمانان. امام برخورد تندي با او کرد. به طوري که رنگ رخسار ابن ابي ليلي زرد شد. امام فرمودند: با شخص ديگري هم صحبت شو و الله يک کلمه هم با تو سخن نخواهم گفت. [2] .
اين برخورد امام با عالمي بود که مقام قضاوت را از طرف حکومت پذيرفته بود. مقام قضاوت از طرف حکومت، به معني تأييد طرفيني حاکم و قاضي بود. قاضي، حکومت را تأييد مي‏کرد، علم خود را در اختيار حکومت قرار مي‏داد و فتاواي مورد نياز حکومت را صادر مي‏کرد. حکومت هم قاضي را حمايت و تأييد مي‏نمود و حکم او را به رسميت مي‏شناخت.
اين گونه برخورد نشان مي‏دهد که امام عليه‏السلام در مخاطب شناسي، بسيار دقيق و در برخورد با افراد مختلف، بسيار حساس بوده است.

پی نوشت ها:
[1] مناقب آل أبي طالب، ج 4، ص 251.
[2] بحارالانوار، ج 4، ص 334.
اصطلاح تصادفی
 
 

   به جهت ترویج فرهنگ اسلامی و معرفتی ، استفاده از کلیه ابزارها ، قالبها ، مقالات و محتویات چندرسانه ای (صدا و تصویر) به جز برای موارد تجاری بلامانع است .

    کپی برداری  و حذف کپی رایت از آواتارها، ابزارهای وبلاگی (کد و گرافیک) و قالبهای پایگاه جامع عاشورا شرعا حرام و قابل پیگرد قضایی است.

 Copyright © 2014 / 1393 Ashoora.ir