عصر حضرت صادق و ظهور مذاهب و فرق مختلف

نوع اصطلاح :
عنوان :
عصر حضرت صادق و ظهور مذاهب و فرق مختلف
ايام امامت حضرت ابي‏عبدالله جعفر بن محمد الصادق عليه‏السلام روزگار عجيبي بوده است 23 سال دوران نبوت بود و در اين مدت قرآن نازل شد و پس از رحلت پيغمبر صلي الله عليه و آله و سلم به همان سيره دوران خلفا گذشت و اميرالمؤمنين عليه‏السلام در مدت خلافت مواجه با جنگها و انقلابات سياسي شد و پس از شهادت آن حضرت فرقي به وجود آمدند که از سقيفه و نهروان و حکميت و صفين سرچشمه گرفته بودند چون حکومت به بني اميه رسيد فرصتي به حضرت امام حسن مجتبي (ع) نداد که شبهات مرم را مرتفع فرمايد.
حضرت امام حسين عليه‏السلام هم ملاحظه کرد که منطق اثري ندارد و بايد با خون انقلابي برپا کرد شايد تحول فکري پيش آيد و اين هم شد به کلي عربستان منقلب گرديد و حضرت سجاد عليه‏السلام به علل بقاء مستي و مخموري بني اميه و ظلم و ستم آنها نتوانست جهرا و علنا القاآت خلاف مردم را الغاء نمايد و لذا در خلال دعاها سير تاريخ را بيان فرموده دوره حضرت باقر (ع) يک فرصتي به دست آمد که در اين فرصت اشتغال بني اميه را در حال ضعف و فعاليت بني عباس براي زمامداري شروع فرمود اصول احکام دين و عقايد حقه را بيان فرموده و علوم و فنون را تشريح کرد و درس تفسير و حديث و کلام به مردم داد يک قدري سطح فکري و افق انديشه مردم مسلمان روشن شد و گروه گروه به طرف مدينه به سوي دانشگاه اسلام مي‏شتافتند تا از درياي مواج علم ابوجعفر عليه‏السلام سيراب شوند.
در همين ايام که حقايق اسلام بر مردم روشن مي‏شد افکار و عقايد مذاهب و نحل مختلفه نيز پيش مي‏آمد که آنها چه مي‏گويند و در جرح و تعديل آن متوقف مي‏ماندند آراء و اهواء و کلام و بحث و بدع و ضلالت و شبهه و شکوک و انديشه‏هاي خام و افکار ناپخته بسيار شد زيرا آزادي عقيده مستلزم اين است که در بدايت امر عقايد مختلف بروز کند تا يک يک با نيروي نور دانش برطرف گردد و حقيقت آشکار و تثبيت گردد.
در زمان حضرت صادق (ع) اين افکار و عقايد و شبهات ظهور داشت و چنانچه حديث نبوي هم تأييد فرموده است اسلام به 73 فرقه منشعب شدند و از اين فرق در عصر صادق (ع) ظهور داشتند که بارزترين آنها چهار فرقه بودند.
1- مرجئه 2- معتزله 3- خوارج 4- شيعه.
1- مرجئه: که از فرق تسنن بودند و چون اشاعره پديد آمدند آنها به نام مرجئه شهرت يافتند و آنها معتقدند که علي عليه‏السلام از درجه اولي تأخر به درجه رابعه يافته و چهارمين خليفه است. [1] .
از پيغمبر صلي الله عليه و آله و سلم روايت مي‏کند که فرمود لعنت المرجئه علي لسان سبعين نبيا قيل من المرجئه يا رسول الله قال ص الذين يقولون الايمان کلام. [2] .
2- معتزله اين طبقه در عصر صادق (ع) پديد آمدند عمرو بن عبيد و واصل بن عطاء در حوزه حسن بصري عزلت گرفتند و ملقب به معتزله شدند و برخي هم از زمان اعتزال سعد بن ابي‏وقاص مي‏دانند آنها مي‏گويند ان الله عزوجل شي‏ء لا کالاشياء [3] و فرق مختلفي دارند و بيانات بسياري که براي وقوف بر آن بايد به کتب مربوطه مراجعه کرد.
3- خوارج: که از حکميت صفين پديد آمدند و آنها هم فرقي شدند برخي غلو کردند بعضي به طرف معاويه رفتند و گروهي از هر دو برگشتند - و بالاخره از همين فرقه اميرالمؤمنين علي عليه‏السلام را شهيد نمودند. [4] .
4- شيعه: - تشيع از زمان خود پيغمبر صلي الله عليه و آله و سلم بود که برخي صحابه را شيعه مي‏گفتند مانند سلمان - ابي‏ذر و مقداد و حذيفه و خزيمه و جابر و ابي‏سعيد خدري و ابي‏ايوب و خالد بن سعيد بن عاص و قيس بن سعد و غيره. [5] .
اين فرقه اکثريت عقيده دارند و به فرقه‏هائي منشعب شدند مانند اماميه - زيديه - اسماعيليه - کيسانيه منشعب از زنديه - تبريه - سليمانيه - جاروديه - و غيره.
اماميه مؤيدترين و موثق‏ترين فرق اسلامي هستند که به نص صريح پيغمبر (ص) معتقد به امامت 12 نفر اوصياء او مي‏باشند و امروز جمعيت آنها از صد ميليون مي‏گذرد معارف و فرهنگ و کتاب مآثر آنها نسبت به جمعيت خودشان بين ساير فرق از همه عميق‏تر و بيشتر است تفوق و تقدم و ابتکار تأليف و تصنيف در علوم و فنون ومقام و مناصب اسلامي دست آنها بوده و هزارها کتاب شاهد اين حقيقت است.
و اين فرقه را به نام جعفريه مي‏نامند زيرا روش و عقايد آنها را امام جعفر صادق (ع) بين اين همه مذاهب بيان و تثبيت فرمود و تمام عقايد متشتت را باطل فرمود.
اماميه معتقدند که امام و خليفه بلافصل پيغمبر صلي الله عليه و آله و سلم اميرالمؤمنين علي بن ابيطالب (ع) است و پس از او حسن بن علي - حسين بن علي - علي بن الحسين - محمد بن علي - جعفر بن محمد- موسي بن جعفر - علي بن موسي - محمد بن علي الجواد - علي بن محمد الهادي - حسن بن علي العسکري - حجة بن الحسن قائم آل محمد که سال 255 تولد شده و هم اکنون امام حي و محور وجود است يکي پس از ديگري به نص صريح جلي خلافت و وصايت داشته‏اند.
حضرت امام جعفر صادق عليه‏السلام با عقايد اين فرق و غلاة و شبه الحاد - محابه و مناظره کرد و به نيروي علم امامت و مبارزه کلامي تمام آنها را با طبقه ديگري که از علماي يهود و نصاري و مجوس زنادقه و طبيعيين بودند مغلوب کرد و بزرگترين وظيفه را انجام فرمود.
به طوري که اغلب علماي اين فرق و اکثر پيشوايان ديني اين مذاهب و نحل و اديان ديگر اعتراف و تصديق کردند که جعفر بن محمد الصادق عليه‏السلام بزرگترين مهر سپهر علم و دانش و درخشنده‏ترين آفتاب عالمتاب آسمان وجود است.
قدرت علمي و نبوغ فطري و عظمت دانش و بينش امام صادق (ع) تمام طبقات علماء عالم را در پيشگاه تعليمات خود متواضع و خاشع کرد.
حضرت امام صادق عليه‏السلام با جاه طلبي برخي از بني حسن و نفوذ بني عباس و خصومت ديرين بني اميه و آل مروان و آل ابوسفيان شکست خورد قيام به نشر علم و دانش کرد و در مقابل نهضت سياسي يک جنبش علمي به وجود آورد و حرکت فکري ايجاد کرد و زندگي نويني به ملل اسلامي بخشيد - و اين عقايد مختلفه و آراء و نحل را با برهان مستدل ولايت خود برطرف کرده عقيده ثابت و پا برجاي فرقه اماميه را که محکمترين و استوارترين عقايد اسلامي است با براهين علمي و منطقي اثبات فرمود و اين جهاد بزرگ در مدت نيم قرن از خطيرترين مجاهدات اجتماعي به شمار مي‏رفت به طوري که اکثر علماي اسلام در فريقين اعتراف به عظمت علمي و حقيقت دعوي او کرده‏اند.

پی نوشت ها:
[1] ملل و نحل شهرستاني حاشيه الفضل ابن‏حزم ص 145 ج 1 - فرق الشيعه نوبختي ص 17- الفضل ابن‏حزم.
[2] الفرق بين الفرق ص 190.
[3] الفرق بين الفرق ص 94 - حيات الصادق (ع) ص 85 ج 1.
[4] شرح نهج‏البلاغه ص 455 ص 463 ج 1.
[5] استيعاب در کلمه ابي‏ذر و کتاب درجات الرفيعه سيد عليخان در ترجمه سلمان و روضات الجنات و شرح نهج‏البلاغه ص 255 ج 4 و خطط محمدعلي کروغلي ص 251 ج 5 و فصول المهمه سيد شرف الدين.
اصطلاح تصادفی
 
 

   به جهت ترویج فرهنگ اسلامی و معرفتی ، استفاده از کلیه ابزارها ، قالبها ، مقالات و محتویات چندرسانه ای (صدا و تصویر) به جز برای موارد تجاری بلامانع است .

    کپی برداری  و حذف کپی رایت از آواتارها، ابزارهای وبلاگی (کد و گرافیک) و قالبهای پایگاه جامع عاشورا شرعا حرام و قابل پیگرد قضایی است.

 Copyright © 2014 / 1393 Ashoora.ir