امام سجاد از دیدگاه اصحاب و بزرگان‏

نوع اصطلاح :
عنوان :
امام سجاد از دیدگاه اصحاب و بزرگان‏
حضرت زین العابدین -علیه‏السلام- شخصیتی هستند که در کلمات و اظهار نظرهای دیگران جز ستایش و تمجید و ستودن اوصاف کمالی ایشان و اعتقاد به تقدم حضرتش در همه زمینه‏های «علم» و «فقه» و «ورع» و... چیزی به چشم نمی‏خورد. گرچه این اظهارنظرها بسیار زیاد است، در این قسمت به بعضی از آنها اشاره می‏گردد.
1- «جابر بن عبدالله انصاری»: در ضمن یک برخورد طولانی با حضرت سجاد -علیه‏السلام- در انتها رو به حاضرین می‏کند و می‏گوید: «در مابین اولاد انبیاء مثل علی بن الحسین -علیه‏السلام- کسی دیده نشده است مگر «یوسف» پسر «یعقوب» و سوگند به خداوند ذریه علی بن الحسین -علیه‏السلام- از ذریه «یوسف» افضل می‏باشند.» [1] .
2- «زهری»: الف - هرگاه یادی از حضرت علی بن الحسین -علیه‏السلام- به میان می‏آمد «زهری» گریه می‏کرد و می‏گفت: «زین العابدین» [2] .
ب - به «زهری» گفته شد: زاهدترین مردم در دنیا چه کسی است؟ گفت: «علی بن الحسین -علیه‏السلام- هر کجا که بود.» [3] .
ج - «سفیان بن عیینه» می‏گوید به «زهری» گفتم: «آیا علی بن الحسین -علیه‏السلام- را ملاقات کرده‏ای؟» گفت: «آری او را ملاقات کرده‏ام و هیچ کس را با فضیلت‏تر از او ندیده‏ام. سوگند به خداوند نه برای او صدیقی در پنهان سراغ دارم و نه دشمنی آشکار.»
سؤال شد: «این چگونه است؟»
گفت: «چون من ندیدم هیچ کس را که گرچه او را دوست می‏داشت ولی باز به خاطر شدت معرفت او نسبت به فضیلت ایشان، از حضرت حسادت می‏برد، و هیچ کس را ندیدم که گرچه او را دشمن می‏داشت، مگر اینکه به خاطر شدت مدارای حضرت با او، با ایشان مهربانی و مدارا می‏کرد.» [4] .
د - «ابن‏شهاب زهری» در حال نقل روایتی از حضرت علی بن الحسین -علیه‏السلام- می‏گوید: «این حدیث را علی بن الحسین -علیه‏السلام- برای ما بیان کرد و او با فضیلت‏ترین هاشمی بود که ما او را درک کردیم.» [5] .
ذ - «معمر» از «زهری» نقل می‏کند که او گفت من هیچ کس را از اهل بیت یعنی اهل بیت پیامبر - صلی الله علیه و آله وسلم - درک نکردم که از علی بن الحسین -علیه‏السلام- افضل باشد. [6] .
3- «ابی‏حازم»:
«هرگز هاشمی افضل از علی بن حسین -علیه‏السلام- ندیدم و نه فقیه‏تر از او». [7] .
4- «سعید بن مسیب»:
الف - جوانی از قریش نزد «سعید بن مسیب» نشسته بود که حضرت علی بن الحسین -علیه‏السلام- تشریف آوردند. آن جوان قریشی به «سعید بن مسیب» گفت:
«ای ابامحمد این کیست؟» پاسخ داد: «این سیدالعابدین علی بن الحسین بن علی بن ابی‏طالب -علیه‏السلام- است.» [8] .
ب - فردی به «سعید بن مسیب» گفت: من مردی پرهیزکارتر از «فلان» ندیدم، «سعید بن مسیب» پرسید: آیا علی بن الحسین -علیه‏السلام- را دیده‏ای؟» او گفت: «نه». «سعید» گفت: «من مردی با ورع‏تر و پرهیزکارتر از او ندیده‏ام.» [9] .
ج - «علی بن زید» می‏گوید: به «سعید بن مسیب» گفتم: تو به من خبر داده‏ای که علی بن الحسین -علیه‏السلام- «نفس زکیه» است و تو برای او نظیری سراغ نداری».
«سعید بن مسیب» جواب داد: «بلی این چنین است و آنچه من می‏گویم مطلب مجهولی نیست. سوگند به خداوند به مانند او دیده نشده است...» [10] .
5- «عتبی»: «علی بن الحسین» - که از افضل بنی هاشم بود - برای فرزندش فرمود: «پسرم بر مشکلات صبر کن و متعرض حقوق مردم نشو و برادرت را در امری که ضرر آن برای تو بیشتر از منفعت آن برای اوست، پاسخ مثبت نده». [11] .
6- «سفیان بن عیینه»: «ندیدم هاشمی را که از زین العابدین -علیه‏السلام- افضل باشد و نه فقیه‏تر از او»
7- «ابوحمزه ثمالی»: «من نشنیدم احدی از مردم زاهدتر از حضرت علی بن الحسین -علیه‏السلام- باشد مگر آنچه که به من رسیده از امیرالمؤمنین علی -علیه‏السلام- علی بن الحسین -علیه‏السلام- چنان بود که هر گاه تکلم می‏فرمود در «زهد» و «موعظه» به گریه در می‏آورد هر کس را که در محضر شریفش حضور داشت». [12] .
8- «یحیی بن سعید»: «علی بن الحسین برترین هاشمی است که من در مدینه او را دیده‏ام». [13] .
9- «ابن ابی‏الحدید»: «علی بن الحسین -علیه‏السلام- در عبادت به نهایت درجه آن رسیده بود».
(کان علی بن الحسین غایة فی العباده) [14] .
10- «ابوزهره»:علی بن حسین، زین العبادین -علیه‏السلام- از نظر «نجابت» و «علم» پیشوای اهل مدینه بود. (فعلی زین العابدین کان امام المدینة نبلا و علما). [15] .
11- «ابن‏حبان»: علی بن الحسین از با فضیلت‏ترین بنی هاشم و از فقهاء «مدینه» و عباد آنها (کسانی که بسیار خداوند را بندگی و عبادت می‏کنند) بود و گفته شده علی بن الحسین سید عابدین در همه زمانها بوده است.» [16] . به هر حال بیان همه دیدگاهها در مورد حضرت سجاد-علیه‏السلام- به طول می‏انجامد اما در جمع بندی می‏توان گفت - چنانچه «جاحظ» اظهار عقیده کرده است «در شخصیت علی بن الحسین، شیعی، معتزلی، خارجی، عامه، خاصه همه یکسان می‏اندیشند و در برتری و تقدم او بر دیگران هیچ تردیدی به خود راه نمی‏دهند» [17] . آری امام در عصر خود به عناوینی از قبیل «علی الخیر»، «علی الاعز»، «علی العابد» شهرت پیدا کرده بودند. [18] .

پی نوشت ها:
[1] بحارالانوار ج 46، ص 79 (به نقل از مناقب).
[2] بحارالانوار ج 46، ص 3، ح 4 (به نقل از مناقب).
[3] بحارالانوار ج 46، ص 63، ح 20 و 21 (به نقل از علل الشرایع).
[4] بحارالانوار ج 46، ص 64، ح 21 (به نقل از علل الشرایع).
[5] بحارالانوار ج 46، ص 73، ح 58 (به نقل از ارشاد).
[6] بحارالانوار ج 46، ص 76، ح 58 (به نقل از ارشاد).
[7] بحارالانوار ج 46، ص 73، ح 60 (به نقل از ارشاد) و ص 97، ح 85، (به نقل از مناقب).
[8] بحارالانوار ج 46، ص 76 و 77، ح 72 (به نقل از الارشاد).
[9] بحارالانوار ج 46، ص 143 و 144، ح 26 (به نقل از اختصاص).
[10] بحارالانوار ج 46، ص 149، ح 8 (به نقل از رجال کشی).
[11] بحارالانوار ج 46، ص 95 (به نقل از حلیة الاولیاء).
[12] منتهی الآمال، ج 2، ص 11.
[13] الجرح و التعدیل، ج 6، ص 278 و التاریخ الکبیر، ج 6، ص 666 و 267.
[14] شرح نهج‏البلاغه، ج 1، ص 27.
[15] الامام الصادق، ص 22.
[16] الثقات، ج 5، ص 160.
[17] عمدة الطالب، ص 193.
[18] شرح نهج‏البلاغه، ج 15، ص 273.

منبع: اسوه کامل‏؛ محمد محسن دعایی؛ اطلاعات چاپ اول 1380.
اصطلاح تصادفی
 
 

   به جهت ترویج فرهنگ اسلامی و معرفتی ، استفاده از کلیه ابزارها ، قالبها ، مقالات و محتویات چندرسانه ای (صدا و تصویر) به جز برای موارد تجاری بلامانع است .

    کپی برداری  و حذف کپی رایت از آواتارها، ابزارهای وبلاگی (کد و گرافیک) و قالبهای پایگاه جامع عاشورا شرعا حرام و قابل پیگرد قضایی است.

 Copyright © 2014 / 1393 Ashoora.ir