علم و دانش

نوع اصطلاح :
عنوان :
علم و دانش
علم ائمه اطهار علیهم‏السلام مانند سایر دانشمندان کسبی و تحصیلی نیست بلکه موهوبی و الهامی است که از جانب خداوند به آنان اضافه شده است بنابراین امام در برابر هر گونه سوال و پرسشی که از ناحیه‏ی دیگران بعمل آید پاسخ صحیح و مقتضی می‏دهد و هیچگونه خطا و اشتباهی در گفتار او راه نیابد چنانکه با مراجعه به تاریخ زندگانی آنان این مطلب روشن می‏شود که هرگز در برابر پرسش‏کنندگان اظهار نادانی و درماندگی نکرده و هر سوالی را بنحو احسن و شایسته‏ای پاسخ داده‏اند. هارون الرشید به ابویوسف (قاضی القضاة) دستور داد که از موسی بن جعفر علیهماالسلام پرسش‏هائی بکند (که شاید او را از پاسخ عاجز و درمانده نماید).
ابویوسف از حضرت پرسید: عقیده‏ی شما در مورد شخص محرم که زیر سایبانی بر بالای محملش برود چیست؟ امام فرمود: نمی‏تواند ابویوسف گفت: اگر شخص محرم در زیر چادر باشد چطور؟ امام فرمود عیب ندارد، ابویوسف پرسید فرق بین این دو حال چیست؟
امام فرمود: در زنان حایض چه می‏گوئی که قضای نماز خود را بجا نمی‏آورند ولی قضای روزه را باید بگیرند؟ ابویوسف گفت اینطور وارد شده است. امام فرمود: در این مورد هم این طور وارد شده است، ابویوسف مجاب شد و مهدی عباسی به ابویوسف گفت: کاری نکردی، ابویوسف گفت (امام) مرا با سنگ (منطق) چنان زد که مغزم را کوبید. [1] . فتال نیشابوری و شیخ مفید و بعضی دیگر در این مورد چنین نوشته‏اند که محمد بن حسن شیبانی در حضور هارون الرشید در مکه از حضرت ابوالحسن موسی علیه‏السلام پرسید که آیا برای محرم جائز است که سایبانی در محمل خود قرار دهد؟ امام فرمود در حال اختیار جائز نیست، محمد بن حسن گفت: آیا بر او جائز است که زیر سایه (مثل داخل چادر) راه رود؟ فرمود: بلی، محمد بن حسن از روی استهزاء خندید.
امام فرمود: آیا از سنت نبی اکرم تعجب می‏کنی و آن را مسخره می‏نمائی در حالی که رسول خدا صلی الله علیه و آله و سلم در حال احرام سایبان محمل خود را برداشت ولی در زیر سایه (دیوار) راه می‏رفت احکام خدا با هم قیاس نمی‏شوند و هر کس بعضی از آنها را با بعض دیگر قیاس کند در گمراهی افتد محمد بن حسن ساکت شد و از جواب بازماند. [2] .
علاوه بر علم امامت که لدنی و آسمانی است آن حضرت تحت نظارت پدرش امام صادق علیه‏السلام نیز که دانشگاه جعفری را به وجود آورده بود تربیت یافته و از همان دوران کودکی و نوجوانی از سرچشمه‏ی علوم سیراب گشته بود چنانکه به پاسخ آن حضرت به ابوحنیفه که پرسیده بود گناه و معصیت از ناحیه‏ی کیست در فصل سابق اشاره گردید. همچنین یکی از علمای بزرگ نصاری به نام بریه (یا بریهه) که در جستجوی راه حق بود با تمام فرقه‏های اسلامی مباحثه کرده ولی چیزی دستگیرش نشده بود تا اینکه به وسیله‏ی عده‏ای از شیعیان با هشام بن حکم آشنا شد و از مسائل مهم کلامی و اعتقادی از او پرسش نمود و پاسخ شنید آنگاه به منظور ملاقات حضرت صادق علیه‏السلام خدمت آن جناب رهسپار شدند و پیش از اینکه به مقصد برسند به امام موسی کاظم علیه‏السلام برخورد نمودند، و هشام جریان مباحثات را با بریهه به عرض امام هفتم رسانید، حضرت رو به بریهه کرد و فرمود: ای بریهه علم و اطلاع تو درباره‏ی کتابت (انجیل) تا چه حد است؟ بریهه گفت: من به آن دانا هستم. فرمود: به تأویل آن چقدر اطمینان داری؟ عرض کرد خوب می‏دانم و اطمینان کامل دارم؟ آنگاه موسی ابن‏جعفر علیهماالسلام به ترتیب فصول به خواندن انجیل شروع کرد، چون بریهه کلام او را شنید دانست که دین اسلام حق است و آن حضرت هم از شجره‏ی نوبت است رو به موسی کاظم علیه‏السلام کرد و گفت پنجاه سال است که من در جستجوی تو و یا مثل تو بودم آنگاه خود و زنش اسلام آوردند و همگی خدمت امام صادق علیه‏السلام رسیدند و هشام جریان مباحثه با بریهه و اسلام آوردن او را به دست پسرش موسی علیه‏السلام به عرض امام ششم رسانید و حضرت صادق علیه‏السلام از این امر بسیار مسرور گردید و متوجه فرزندش شد و فرمود: ذریة بعضها من بعض و الله سمیع علیم. [3] آنگاه بریهه به حضرت صادق علیه‏السلام عرض کرد، فدایت شوم تورات و انجیل و کتب پیغمبران کجا به شما رسیده است؟ فرمود: این کتاب‏ها از خودشان به ما ارث رسیده است، و ما آنها را می‏خوانیم، همچنانکه خود آنها می‏خواندند و بیان می‏کنیم همانگونه که آنها بیان می‏کردند زیرا خداوند در روزی زمین حجتی قرار نمی‏دهد که از او چیزی بپرسند و او بگوید من نمی‏دانم. بریهه در خدمت امام صادق علیه‏السلام ماند و از اصحاب خاص وی گردید و پس از رحلت آن بزرگوار ملازم امام موسی کاظم علیه‏السلام شد و در زمان وی وفات یافت. [4] .

پی نوشت ها:
[1] شرح زندگانی موسی بن جعفر علیهماالسلام تألیف احمد مغنیه ترجمه‏ی غضبان ص 82، مناقب جلد 2 ص 375، احتجاج طبرسی.
[2] روضه الواعظین جلد 1 ص 6، ارشاد مفید، اعلام الوری.
[3] سوره‏ی مبارکه‏ی آل عمران آیه‏ی 34.
[4] اصول کافی جلد 1 حدیث 600، حیاة الامام موسی بن جعفر جلد 1 ص 271.

منبع: حضرت موسی کاظم؛ فضل الله کمپانی، انتشارات مفید 1360.
اصطلاح تصادفی
 
 

   به جهت ترویج فرهنگ اسلامی و معرفتی ، استفاده از کلیه ابزارها ، قالبها ، مقالات و محتویات چندرسانه ای (صدا و تصویر) به جز برای موارد تجاری بلامانع است .

    کپی برداری  و حذف کپی رایت از آواتارها، ابزارهای وبلاگی (کد و گرافیک) و قالبهای پایگاه جامع عاشورا شرعا حرام و قابل پیگرد قضایی است.

 Copyright © 2014 / 1393 Ashoora.ir