وصیت به مسافر

نوع اصطلاح :
عنوان :
وصیت به مسافر
وصیة لبعض أصحابه حینما أراد السفر فزوده علیه‏السلام بهذه الوصیة القیمة:
قال علیه‏السلام: لا تسیرن سیرا و أنت حاف، و لا تنزلن عن دابتک لیلا الا و رجلک فی خف، و لا تبولن فی نفق، و لا تذوقن بقلة و لا تشمها حتی تعلم ماهی، و لا تشرب من سقاء حتی تعرف ما فیه، و لا تسیرن الا مع من تعرف واحذر من تعرف، و لا تصحب من لا تعرف [1] .

شخصی قصد مسافرت داشت؛ حضرت به وی چنین وصیت فرمود: پابرهنه طی طریق نکن، شبانه پا برهنه از مرکبت پیاده مشو، در شکافها ادرار مکن، و سبزه‏ای را نچش و بو منما، مگر این که بدانی چیست، و از ظرف آبی میاشام، مگر این که بدانی چه در آن است، و سفر مکن مگر با کسی که می‏شناسی و از آن که می‏شناسی برحذر باش و از همراهی باکسی که نمی‏شناسی، بپرهیز. انسان همیشه و در تمام حالات - چه در سفر و چه در حضر- نیاز به مرشد و راهنما دارد، و لذا در این وصیت می‏بینیم که یکی از اصحاب حضرت در هنگامی که عازم سفر بود، به محضر امام علیه‏السلام شرفیاب می‏شود و حضرت به او چنین وصیت و سفارشی می‏فرماید که او را از نظر راهنمایی مستغنی می‏کند که در رفت و برگشت به سلامت بوده و نیازی به کسی نداشته باة، ضمنا از نظر دین و آبرو خدشه‏دار نشود.
امام باقر علیه‏السلام به مسایل بهداشتی که باید هر مسافری در سفر به این مسایل توجه داشته باشد سفارش می‏فرماید و در آخر وصیت می‏کند که با هر کسی دوست و همنشین مشو، مگر این که او را بشناسی. این مطلب آخر بسیار با اهمیت است که آبرو و حیثیت انسان در دنیا و آخرت در گرو این مسأله است. در همین زمینه لقمان حکیم به فرزندش چنین وصیت می‏کند: یا بنی سافر بسیفک و خفک و عمامتک و خبائک و سقائک و ابرتک و خیوطک و مخرزتک، و تزود معک من الأدویه ما تنتفع بها أنت و من معک، و کن لأصحابک موافقا الا فی معصیة الله [2] . فرزندم! هنگام مسافرت مجهز باش تا نیازی به کسی نداشته باشی، و همیشه در سفرها شمشیر و کفش و عمامه و خیمه و مشک آب و نخ و سوزن و مقداری دارو و مایحتاج با تو باشد، که نیاز به ان‏ها پیدا خواهی نمود، و همچنین با همسفران خویش موافق و همراه باش، و از آنان اطاعت کن؛ مگر در معصیت خداوند متعال که در این صورت از آن‏ها پیروی مکن.

درس‏های این وصیت
1. آنچه قدرت و توانایی داریم، در سفر با خود داشته و همیشه مجهز باشیم، تا نیازی به کسی نداشته باشیم یا کم تر نیاز پیدا کنیم.
2. انسان باید در سفر بیش تر از حضر و وطن خود مواظب سلامت خویش باشد.
3. در خوردن غذاها و آشامیدنی‏ها باید کاملا مراعات کرد.
4. آنچه در سفر اهمیت دارد و باید انسان قبل از مسافرت به این مسأله توجه داشته باشد، همراه و رفیق سفر است. این موضوع باید کاملا مراعات شود که با چه کسی به مسافرت می‏رود و با چه کسی همراه و همنشین خواهد بود.

پرهیز از همنشینی با پنج نفر
امام صادق علیه‏السلام فرمود:پدرم از پدرش امام سجاد علیه‏السلام نقل کرد که فرمود:ای فرزندم! متوجه باش که با پنج شخص همنشینی نکنی و با آن‏ها گفتگو و رفاقت در راهی ننمایی. پرسیدم: پدر جان! آن‏ها کیانند؟ فرمود:
1. زنهار که با دروغگو همنشین مشو، زیرا او مثل سرابی است که دور را نزدیک و نزدیک را در نظرت دور جلوه می‏دهد.
2. بر حذر باش که با فاسق و گنهکار همنشین نشوی، زیرا او تو را به یک لقمه یا کم‏تر می‏فروشد.
3. بپرهیز از همنشینی با بخیل، زیرا او مال خود را در سخت ترین نیازهایت از تو دریغ می‏دارد.
4. و حتما با احمق (کم عقل) همنشین مباش، زیرا او می‏خواهد به تو سود رساند، ولی (بر اثر حماقت) به تو زیان می‏رساند.
5. و مبادا با آن کس که قطع رحم کند، رفاقت کنی، که من او را در سه مورد از قرآن ملعون یافتم:
الف. در سوره‏ی محمد (آیات 22 و 23) می‏خوانیم:
(فهل عسیتم ان تولیتم أن تفسدوا فی الأرض و تقطعوا ارحامکم - اولئک الذین لعنهم الله فأصمهم و اعمی أبصارهم)
اگر روی گردان شوید، آیا جز این انتظار می‏رود که در زمین فساد کنید و قطع رحم نمایید؟ آن‏ها کسانی هستند که خداوند آنان را از رحمت خویش دور سلاخته، پس گوش هایشان را کر و چشم‏هایشان را کور ساخته است.
ب. در سوره‏ی رعد (آیه‏ی 25) می‏خوانیم: (الذین ینقضون عهدالله من بعد میثاقه و یقطعون ما امر الله به أن یوصل و یفسدون فی الأرض اولئک لعهم اللعنة و لهم سوء الدار) و آن‏ها که عهد الهی را پس از محکم کردن می‏شکنند، و پیواندهایی را که خداوند به آن امر کرده است، قطع می‏کنند، و در روی زمین فساد می‏نمایند، برای آن‏ها لعنت و بدی (و مجازات) در سرای آخرت است.
ج. در سوره‏ی بقره (آیه‏ی 27) می‏خوانیم:
(الذین ینقضون عهد الله من بعد میثاقه و یقطعون ما أمر الله به أن یوصل و یفسدون فی الأرض اولئک هم الخاسرون)
فاسقان کسانی هستند که پیمان خدا را پس از محکم ساختن آن می‏شکنند، و پیوندهایی را که خدا دستور داده برقرار سازند، قطع می‏نمایند و در روی زمین فساد می‏کنند؛ این‏ها زیانکارانند [3] .

ختامه مسک
قال رسول الله صلی الله علیه و آله: سافروا تصحوا و ترزقوا [4] .
پیامبر صلی الله علیه و آله فرمود: مسافرت کنید (با شرایطی که ذکر شد) تا سالم بمانید (در صحت و سلامت شما اثر به سزایی خواهد داشت) و رزق و روزی به دست آورید.

پی نوشت ها:
[1] بحارالانوار، ج 75، ص 189، ح 46؛ و ج 96، ص 123، ح 10.
[2] کافی، ج 8، ص 303، ح 466؛ من لا یحضره الفقیه، ج 2، ص 282، ح 2458.
[3] اصول کافی، ج 2، صص 377-376، باب مجالسة اهل المعاصی، ح 7؛ و ص 641، باب من تکره مجالسته، ح 7.
[4] تفسیر المعین، ص 301؛ کنز العمال، ج 6، ص 701، ح 17469.

منبع: وصایا الصادقین (بررسی کوتاه و ساده درباره وصیتهای امام باقر)؛ محمود شریعت زاده خراسانی؛ انتشارات خادم الرضا (ع) چاپ دوم 1384 .
اصطلاح تصادفی
 
 

   به جهت ترویج فرهنگ اسلامی و معرفتی ، استفاده از کلیه ابزارها ، قالبها ، مقالات و محتویات چندرسانه ای (صدا و تصویر) به جز برای موارد تجاری بلامانع است .

    کپی برداری  و حذف کپی رایت از آواتارها، ابزارهای وبلاگی (کد و گرافیک) و قالبهای پایگاه جامع عاشورا شرعا حرام و قابل پیگرد قضایی است.

 Copyright © 2014 / 1393 Ashoora.ir