حق همنشین‏

نوع اصطلاح :
عنوان :
حق همنشین‏
«و أما حق الجلیس فأن تلین له کنفک و تطیب له جانبک، و تنصفه فی مجاراة اللفظ، و لا تغرق فی نزع اللحظ أذا لحظت، و تقصد فی اللفظ الی افهامه اذ نطقت، و ان کنت الجلیس الیه کنت فی القیام عنه بالخیار، و ان کان الجالس الیک کان بالخیار، و لا تقوم الا بأذنه، و لا قوة الا بالله...»
«اما حق همنشین آن است که به گرمی از او پذیرایی کنی، و با او خوش برخورد باشی و در گفتگوی با او رعایت انصاف را بکنی و در وقت توجه به او، یکباره چشم از او برنگردانی، و هدفت در سخن گفتن با وی فهماندن مطلب باشد و هر گاه تو همنشین او شدی اختیار با توست هر وقت خواستی بر خیزی و اگر او به همنشینی تو آمد او مختار است مبادا تا او اجازه نداده است از جا برخیزی. و هیچ نیرو و توانی جز به خدا نیست.» چه قدر نظام اجتماعی که اسلام مقرر فرموده، جالب است! زیرا تمام شؤون اجتماعی و فردی در آن رعایت شده و رابطه عواطف و احساسات افراد به هم نزدیک شده و در این نظام به هر نوع عقده‏ای که باعث دوری مسلمین از یکدیگر و بر هم زدن اجتماع آنان می‏شده، خاتمه داده است. و از جمله مقررات اسلام در این زمینه حقوق همنشین است که بطور کامل آداب مربوط به آن را رعایت کرده و این آداب بطوری که امام علیه‏السلام بیان فرموده، به شرح زیر است:
1- با همنشین خود، به نرمی رفتار کند و از روی درشتی و تندی که باعث انزجار است رفتار نکند.
2- و با او خوشرفتاری کند؛ یعنی او را بزرگ بدارد و احترام کند.
3- در وقت گفتگوی با او رعایت انصاف را بنماید و اظهار تکبر و برتری‏جویی نکند.
4- در امر معاشرت مبالغه نکند.
5- در وقتی که روی سخنش با اوست، هدف فهماندن مطلب به او باشد.
6- هر گاه بعد از او در جلسه حضور یافت اختیار رفتن با اوست، و لیکن اگر پیش از او بود، باید اگر قصد رفتن داشت از او اجازه بگیرد. طبیعی است که این آداب را اگر مسلمانان با واقعیت زندگی خود تطبیق دهند، دوستی و همدلی بر جامعه آنها سایه گستر خواهد بود.

منبع: تحلیلی از زندگانی امام سجاد (جلد 2)؛ باقر شریف قرشی؛ ترجمه محمد رضا عطائی؛ کنگره جهانی حضرت رضا علیه السلام 1372.
اصطلاح تصادفی
 
 

   به جهت ترویج فرهنگ اسلامی و معرفتی ، استفاده از کلیه ابزارها ، قالبها ، مقالات و محتویات چندرسانه ای (صدا و تصویر) به جز برای موارد تجاری بلامانع است .

    کپی برداری  و حذف کپی رایت از آواتارها، ابزارهای وبلاگی (کد و گرافیک) و قالبهای پایگاه جامع عاشورا شرعا حرام و قابل پیگرد قضایی است.

 Copyright © 2014 / 1393 Ashoora.ir