تلاش و معاش

نوع اصطلاح :
عنوان :
تلاش و معاش
امام سجاد علیه‏السلام می‏فرماید: تلاش برای تأمین معاش خانواده در نزد من ثوابش از آزاد کردن بنده برتر است. لان ادخل السوق و معی لعیالی لحما و قد قرموا الیه احب الی من ان اعتق نمسة. [1] «به بازار آمدن و نیازهای خانواده‏ام را تأمین کردن گواراتر است در نزد من از آزاد نمودن بنده.» تا آنجا که تأمین معاش را به عنوان یک تعهد الهی بر خویش لازم می‏داند و می‏فرماید: اگر در برابر معاش و ساماندهی زندگی خانواده‏ام و دیگران مسؤول نبودم، هیچ گاه سر از عبادت خدا برنمی‏تابیدم، و لولا ان لاهلی علی حقا و لسائر الناس... لرمیت بطرفی الی السماء و بقلبی الی الله. [2] .
در رفتار هم، می‏بینیم حضرت تلاش فراوان بر آبادگری و سازندگی دارد. آن گونه که افزون بر تأمین زندگی خویش بخش عظیمی از آسیب‏ها و کمبودها را ترمیم می‏کند و زندگی دیگران را ساماندهی می‏نماید. مواردی که در زندگی حضرت مشاهده می‏شود، به خوبی گواهی می‏دهند که سید الساجدین علیه‏السلام تا چه مقدار بر این امر مهم اهتمام داشته‏اند. با این که از مدیریت عمومی محروم بودند و سیستم اقتصادی جامعه و اموال عمومی و سرمایه‏های کلان خدادادی مانند منابع و معادن در اختیار حضرت نبود، اما از تلاش و سازندگی خویش تا چه مقدار به ساماندهی اقتصادی پرداخته‏اند.
حضرت در هنگام پگاه برای به کف آوردن روزی حلال از خانه بیرون می‏رفتند، کان علی بن الحسین علیه‏السلام اذا اصبح خرج غادیا فی طلب الرزق. [3] امام سجاد علیه‏السلام در کنار پانصد اصل نخل در نخلستان خودش هزار رکعت نماز به جای می‏آورد، فکان یصلی عند کل نخلة رکعتین. [4] معلوم می‏شود تا چه مقدار به آبادگری توجه داشته که پانصد اصل نخل در اختیار داشته است که از منابع این گونه آبادگری می‏تواند به آسیب‏پذیرهای جامعه، آن گونه امداد رسانی نماید. امام سجاد علیه‏السلام آن مقدار انبان به دوش کشید و نیازمندی‏های خانواده‏ها را تأمین نمود که شانه‏های حضرت پینه بسته بود. امام سجاد علیه‏السلام صد خانواده نیازمند را در مدینه به طور مستمر تأمین می‏نمود، و لقد یعول مأة اهل بیت من فقراء المدینة. [5] امام سجاد علیه‏السلام هزار بنده را با اموال خویش خریدار و آزاد ساخت. [6] امام سجاد علیه‏السلام چهل مرتبه به حج و عمره مشرف شد. این هزینه‏ها به خصوص آن دو قلم نخست (تأمین صد خانواده و آزاد کردن هزار بنده) قلم درشتی می‏باشد که حضرت باید از امکانات بالایی بهره‏مند باشد تا در انجام این گونه کارهای خیر توانا باشد. امام سجاد علیه‏السلام که اموال عمومی بیت المال و یا منابع و معادن در اختیار نداشت، این تلاش‏ها را از حاصل نخلستان خودش، از آبادگری و سازندگی خودش ساماندهی نمود.
اینها محورهای برجسته فضایل امام معصوم علیه‏السلام در امر سازندگی است که زمینه الگوگیری برای پیروان آن، در هر زمان فراهم می‏سازد. اگر امام سجاد علیه‏السلام در عبادت و پرستش و نماز و روزه این چنین نمونه است، که هزار رکعت در شبانه روز نماز می‏گزارد؛ در تلاش و سازندگی و آبادگری و اهتمام به امور اجتماعی نیز این گونه نمونه است که پانصد اصل نخل ببار می‏نشاند و هزار بنده آزاد می‏سازد. و صد خانواده محروم را پوشش می‏دهد. همان طور که خود حضرت شفاف ساختند، پاداش این تلاش‏ها از پاداش نماز و روزه کمتر نخواهد بود. از رسول الله صلی الله علیه و آله و سلم نیز این گونه رهنمون رسیده است که عبادت، هفتاد قسم است که برترین آنها طلب حلال است، العبادة سبعون جزء افضلها طلب الحلال. [7] که عبادت تنها نماز و روزه نیست، هر کار سازنده به نام خدا و برای خدا عبادت است.

پی نوشت ها:
[1] وسائل، ج 15، ص 251.
[2] بحار، ج 46، ص 57.
[3] وسائل، ج 12، ص 43.
[4] خصال، ج 2، ص 517.
[5] خصال، ج 2، ص 518، طبقات، ج 5، ص 511.
[6] ارشاد، ج 2، ص 142.
[7] فروع کافی، ج 5، ص 78.

منبع: امام سجاد الگوی زندگی؛ حبیب الله احمدی؛ فاطیما چاپ دوم 1384.
اصطلاح تصادفی
 
 

   به جهت ترویج فرهنگ اسلامی و معرفتی ، استفاده از کلیه ابزارها ، قالبها ، مقالات و محتویات چندرسانه ای (صدا و تصویر) به جز برای موارد تجاری بلامانع است .

    کپی برداری  و حذف کپی رایت از آواتارها، ابزارهای وبلاگی (کد و گرافیک) و قالبهای پایگاه جامع عاشورا شرعا حرام و قابل پیگرد قضایی است.

 Copyright © 2014 / 1393 Ashoora.ir