والامانة المحفوظة

نوع اصطلاح :
عنوان :
والامانة المحفوظة
«امانة» از ماده «امن» به معنی آرامش، سکون قلب و رفع خوف و نگرانی و اضطراب است و «امانة» اطلاق به شی‏ءای می‏شود که سکون قلب و رفع خوف را به همراه آورده است و گاهی به قرار گرفتن انسان در حالتی که آرامش قلب داشته باشد و از هر گونه خوف و اضطراب به دور باشد، گفته می‏شود. پس امانت کلمه‏ای است که هم به حالت اطلاق می‏گردد و هم به شی‏ء. «محفوظه» از ماده «حفظ» به معنی نگاهداشتن و ضبط و به یاد سپردن است و مفهوم آن به اختلاف موضوعات آن اختلاف پیدا می‏کند. بعضی اوقات حفظ مال گفته می‏شود. بعضی وقت‏ها حفظ قرآن یا حفظ کتاب می‏گویند. در مواردی به واجبات اضافه می‏شود و می‏گویند حفظ روزه و یا حفظ نماز. در اینجا به «امانت» اطلاق شده است. همچنان که می‏گویند حفظ امانت و معنی آن این است که امانت را به گونه‏ای نگهداری کند که هیچ آسیبی به آن نرسد. «الامانة المحفوظ» که معانی متعدّدی دارد:
1 - یعنی شما ائمّه اطهار علیهم السلام امانت حفظ شده خداوند هستید و همانند قرآن که خداوند وعده داده آن را حفظ نماید، شما نیز امانتی هستید که خداوند شما را حفظ می‏نماید و حکومت را به دست شما می‏سپارد و جهان را به دست شما اصلاح می‏نماید و شما بندگان صالح خداوند هستید.
عن ابی صادق قال: «سألت ابا جعفر علیه السلام عن قول اللّه عزَّ و جلَّ «وَ لَقَدْ کَتَبْنَا فِی الزَّبُورِ مِن بَعْدِ الذِّکْرِ أَنَّ الْأَرْضَ یرِثُهَا عِبَادِی الصَّالِحُونَ»: قال: نحن هم».[1] .
ابی صادق می‏گوید: از امام باقر علیه السلام سؤال کردم، منظور خداوند از این آیه که می‏فرماید: «همانا در «زبور» بعد از آگاه‏کننده (تورات)، نوشتیم که بندگان شایسته‏ام، زمین را به ارث خواهند برد»، چه کسانی هستند؟ امام فرمود: منظور ما هستیم.
2 - دومین معنی بر «الامانة المحفوظ» آن است که گفته شود: شما ائمّه علیهم السلام امانتی هستید که نگهداری آن بر همه واجب است وباید برای حفظ شما از جان و مال خود نثار کنند. چرا که استواری دین وابسته به وجود امام است و فرمان امام همان فرمان خداست.
همچنان که شهدا جان خود را در راه ولایت و استواری نظام دین تقدیم معبود خود نمودند و با فرمان نائب امام خویش، به سوی میدان‏های نبرد در راه خدا شتافتند.
3 - معنی سوم «الامانة المحفوظه» آن است که شما امامان هدایت علیهم السلام دارای امانتی هستید که آن امانت نزد شما حفظ شده و محفوظ، باقی مانده و هر یک از شما آن امانت را به امام پس از خود می‏سپارد و شما امانت‏داران الهی هستید.
در بعضی از روایت‏ها، امانت‏هایی که نزد امام است را کتاب، علم و سلاح برشمرده‏اند که باید به دست حضرت مهدی علیه السلام برسد.
عن برید العجلی قال: سالت ابا جعفر علیه السلام عن قول اللّه عزّ و جلّ «إِنَّ اللَّهَ یأْمُرُکُمْ أَن تُؤَدُّوا الْأَمَانَاتِ إِلَی أَهْلِهَا»[2] قال: «ایانا عنّی ان تودی الاوّل الی الاِمام الَّذی بَعْده الکُتُب و العِلْم و السِّلاح».[3] .
برید عجلی گوید: از امام باقر علیه السلام سؤال کردم منظور خداوند از این آیه چیست که می‏فرماید: «خدا به شما فرمان می‏دهد که امانت‏ها را به صاحبانش برسانید». امام فرمودند: خداوند ما را امر کرده است که باید امام پیشین، کتاب‏ها و علم و سلاح را به امام بعد از خود برساند.
بعضی از بزرگان، امانت در دست ائمّه طاهرین علیهم السلام را «امامت» دانسته که باید از آن محافظت کرده و عاقبت به امام بعد از خود برساند.
عن احمد بن عمر قال: سالت الرضا علیه السلام، عن قول اللّه عزّ و جلّ: «إِنَّ اللَّهَ یأْمُرُکُمْ أَن تُؤَدُّوا الْأَمَانَاتِ إِلَی أَهْلِهَا» قال: «هُم الاَئِمَّة مِن آل مُحمَّد صلی الله علیه وآله ان یؤدی الاِمام الاَمانة اِلی من بَعْده و لا یخصّ بِها غَیره و لا یزویها عنه».[4] .
احمد بن عمر گوید: از امام رضا علیه السلام درباره قول خدای عزّ و جلّ که فرمود: «خدا شما را امر می‏کند که امانت‏ها را به صاحبش رد کنید»، پرسیدم. فرمود: ایشان ائمّه از آل محمّد صلی الله علیه وآله می‏باشند که باید هر امامی امانت را به امام بعد از خود بسپارد و به دیگری ندهد و از امام هم دریغ ندارد.
پس امام باید تمام اموری را که اسباب امامت است، به امام پس از خود تحویل دهد. چه این اسباب ظاهری باشد (مثل روایت اوّل)، چه اسباب و امور باطنی باشد (مثل روایت دوّم) و هر یک از امامان امانت‏داران حقیقی خداوند هستند.
عن المعلی بن خنیس قال: سألت ابا عبداللّه علیه السلام عن قول اللّه عزّ و جلّ: «إِنَّ اللَّهَ یأْمُرُکُمْ أَن تُؤَدُّوا الْأَمَانَاتِ إِلَی أَهْلِهَا» قال: «اَمر الله الاِمام الاوَّل ان یدْفع اِلی الاِمام الَّذی بعدُه کلّ شی‏ء عنده».[5] . معلی بن خنیس گوید: از امام صادق علیه السلام درباره قول خدای عزّ و جلّ که فرمود: «خدا شما را امر می‏کند که امانت‏ها را به صاحبانش رد کنید»، پرسیدم. فرمود: خدا امام پیشین را دستور می‏دهد که هر چه نزد اوست به امام بعد از خود رد کند.

پی نوشت ها:
[1] بحارالانوار، ج 24، ص 358.
[2] سوره مبارکه نساء، آیه 58.
[3] کافی، ج 1، ص 276.
[4] کافی، ج 1، ص 276.
[5] کافی، ج 1، ص 277.

منبع: پرچم‏داران هدایت، تدبری در زیارت جامعه کبیره؛ سید احمد سجادی؛ انتشارات اسوه؛ چاپ اول خرداد 1388.
اصطلاح تصادفی
 
 

   به جهت ترویج فرهنگ اسلامی و معرفتی ، استفاده از کلیه ابزارها ، قالبها ، مقالات و محتویات چندرسانه ای (صدا و تصویر) به جز برای موارد تجاری بلامانع است .

    کپی برداری  و حذف کپی رایت از آواتارها، ابزارهای وبلاگی (کد و گرافیک) و قالبهای پایگاه جامع عاشورا شرعا حرام و قابل پیگرد قضایی است.

 Copyright © 2014 / 1393 Ashoora.ir