زیارت قبر ابوعبدالله

نوع اصطلاح :
عنوان :
زیارت قبر ابوعبدالله
عن الحسین بن محمد القمی قال، قال أبوالحسن موسی بن جعفر علیهماالسلام: أدنی ما یثاب به زائر أبی‏عبدالله بشط الفرات، اذا عرف حقه و حرمته و ولایته، أن یغفر له ما تقدم من ذنبه و ما تأخر.
ثواب الأعمال ص 111


ترجمه:
امام هفتم علیه‏السلام فرمود: کمترین چیزی که ثواب و أجر داده می‏شود، به زائر قبر حضرت أبی‏عبدالله (ع) که در کنار نهر فرات است، زمانی که بشناسد حق او و حرمت و ولایتش را: اینکه بخشیده شود برای او، آنچه گناه کرده است در گذشته و آینده.


توضیح: در این حدیث شریف چندین موضوع توضیح داده می‏شود:
1- زیارت: دیداری است که برخلاف جریان ظاهری باشد. زیرا أغلب دیدارهای بزرگان روحانی و أمکنه مقدس، برخلاف جریانهای طبیعی و ظاهری بوده، و در حقیقت عدول از روش عموم و مقتضیات ظاهری است.
و این معنی دلالت می‏کند بر اخلاص و محبت و علاقه زیاد به این أمر، و قهرا موجب أجر بیشتر خواهد شد.
2- اذا عرف حقه: حق به معنی أمری است که ثابت و مطابق باشد با واقع، خواه در موضوعات خارجی باشد، یا در أعمال، یا در أحکام، یا در علوم و معارف، یا در مقامات روحانی، یا در شؤون زندگی، یا غیر اینها، و آن صفت بر وزن صعب است.
و مقصود در اینجا: مقامات روحانی از جهات قرب به خداوند متعال و معارف الهی و علوم ربانی و وصایت از رسول خدا و مظهریت در صفات جلال و کمال و صدق در رفتار و کردار و گفتار و ارتباط با غیب، می‏باشد. و اضافه در کلمه - حقه: به معنی لام است، یعنی حقایق و واقعیاتی که برای آن حضرت و مخصوص او است. و زیارتی که توأم باشد با انکار و حجود این حقائق که امور ثابت و واقعی است: نتیجه‏بخش و مفید نبوده، و مانند سائر زیارات ظاهری خواهد بود.
و همچنین است اگر روی غفلت و جهالت صورت بگیرد.
2- و حرمته: حرمة چون فعلة آن چیزی است که محفوظ و ممنوع باشد، یعنی جایز و حلال نشود هتک ممنوع و محفوظ بودن آن. و این مفهوم در مقابل حلال است.
و این عنوان در مرتبه متأخر حق است، یعنی پس از تحقق موضوع حق: حکم لزوم احترام و محفوظ و ممنوع بودن آن به اقتضای عقل ثابت می‏شود.
و در این مورد چون عناوین وصایت و ارتباط با غیب و قرب و مظهریت تامه شخص امام حق و ثابت گردید: لازم است به حفظ و احترام آن از روی اعتقاد و عمل و قول، مجاهدت کرد.
و این معنی أثر و نتیجه موضوع حق است، و از این لحاظ در مرتبه متأخر آن ذکر شده است.
و برگشت این قید به حقیقت ایمان و تشیع و پیروی خالص از عقائد و أعمال و روش آن حضرات می‏شود.
3- و ولایته: ولایت به معنی اشراف و تدبیر امور باشد، و حقیقت ولایت قرار گرفتن در پهلوی چیزی است که رابطه اشراف و تدبیر و اداره آن در میان باشد. و این معنی در حقیقت و از لحاظ واقعیت مطلق صددرصد برای خداوند متعال باشد، و سپس در مرتبه متأخر و در ظل او برای أنبیاء و أولیاء و أوصیاء ثابت است. و ولایت پس از تکوین و تقدیر بوده، و در رابطه تربیت و تدبیر امور شخصی و اجتماعی انجام می‏گیرد. انما ولیکم الله و رسوله و الذین آمنوا - 5 / 55. ولایت خداوند متعال: در مراحل جریان بقاء موجودات پس از ایجاد و تقدیر آنها، و در رابطه عوارض و حوادث و آنچه تعلق به ادامه حیات دارد، و یا آنچه مربوط باشد به نظم و تدبیر عوالم کلی یا اجتماع، و یا از لحاظ جعل و تشریع مقررات. و أما ولایت رسول أکرم و حضرات أئمه علیهم‏السلام: منحصر می‏شود به جهت آخر که تشریع أحکام الهی و مقررات دینی و تعیین وظائف عبودیت، از مراحل
توحید و تهذیب نفس و آنچه مربوط می‏شود به سیر انسان به سوی کمال. هو الذی بعث فی الامیین رسولا منهم یتلوا علیهم آیاته و یزکیهم و یعلمهم الکتاب و الحکمة 62 / 2. [1] .
پس این رسالت در حقیقت خلافت از جانب پروردگار متعال است در موضوعات ابلاغ آیات و تزکیه و تعلیم. و برگشت این معنی به تثبیت تولیت الهی است در این قسمت مخصوص، به رسول او و جانشینانش صلوات الله علیهم.
و نتیجه اذعان به این ولایت و قبول کردن آن: این است که انسان از جان و دل و در ظاهر و باطن، در مقابل دستورها و فرمانهای آنان که از جانب خدا هستند (و ما ینطق عن الهوی ان هو الا وحی یوحی 53 / 4) [2] کمال اطاعت و تسلیم و تمام تبعیت و خضوع پیدا کرده، و کمترین تخلفی نداشته باشد. و ما آتاکم الرسول فخذوه و ما نهیکم عنه فانتهوا - 59 / 7. [3] .
و این ولایت متأخر از موضوع حق و حرمت بوده، و در مرتبه سوم قرار می‏گیرد: زیرا حق و حرمت مربوط به علو مقام و شخصیت والای آن حضرات بوده، و ولایت اشاره به ثبوت منصبی باشد که به اقتضای مقام رفیع ذاتی، از جانب خداوند متعال تعیین می‏شود.
4- أن یغفر له: این قسمت چهارم نیز در حقیقت نتیجه طبیعی سه قسمت گذشته باشد، زیرا زیارت با این شرائط و دیدار با این خصوصیات (قبول و تصدیق به حقوق و حرمت و ولایت آن حضرات و تسلیم شدن در مقابل آنان) در حقیقت توبه کامل از همه معاصی و ذنوب گذشته و آینده خواهد بود. آری نه تنها معاصی گذشته محو و بخشیده خواهد شد، و معاصی آینده نیز پس از این توجه و عرفان و توبه خالص باطنی به وقوع نه پیوسته، و اگر روی غفلت ظاهر شد: توأم با توبه و ندامت و استغفار خواهد بود. یا أیها الذین آمنوا توبوا الی الله توبة نصوحا عسی ربکم أن یکفر عنکم سیئاتکم و یدخلکم جنات - 66 / 8. [4] . و ضمنا معلوم شود که: این قیود و یا شبیه به آنها در همه زیارات حضرات أئمه أطهار وارد شده است. رجوع شود به کتاب شریف من لا یحضره الفقیه، أبواب حج و زیارات.

پی نوشت ها:
[1] خدایی که مبعوث کرده است در میان أفراد ساده پیغمبری را که تزکیه کرده و تعلیم کتاب و حکمت بدهد.
[2] سخن نمی‏گوید از خواهش نفس، و نیست سخن او مگر آنکه وحی نازل شود.
[3] و آنچه آورده است برای شما رسول اکرم، پس آن را بگیرید، و آنچه را که نهی می‏کند از آن پس بپذیرید.
[4] ای آنانکه ایمان آورده‏اید توبه کنید به سوی خداوند متعال توبه خالص، امید است که خدای شما بپوشاند از شما بدیهای شما را، و داخل کند شما را به بهشتها.

منبع: احادیث صعب امام هفتم و بررسی و تحقیق و توضیح لازم از آنها؛ علامه مصطفوی؛ مرکز نشر آثار علامه مصطفوی چاپ اول 1385.
اصطلاح تصادفی
 
 

   به جهت ترویج فرهنگ اسلامی و معرفتی ، استفاده از کلیه ابزارها ، قالبها ، مقالات و محتویات چندرسانه ای (صدا و تصویر) به جز برای موارد تجاری بلامانع است .

    کپی برداری  و حذف کپی رایت از آواتارها، ابزارهای وبلاگی (کد و گرافیک) و قالبهای پایگاه جامع عاشورا شرعا حرام و قابل پیگرد قضایی است.

 Copyright © 2014 / 1393 Ashoora.ir