توغ (توق)

نوع اصطلاح :
عنوان :
توغ (توق)
از جمله وسايل تزييني دسته‏هاي عزاداري است و قدمت آن به عهد صفويه مي‏رسد. پايه‏اي است که بر روي آن يک صندوق و بر روي صندوق، زبانه بلندي قرار دارد و شالي‏نيز بر سر زبانه مي‏بندند و مانند علمات، يک نفر آن را حمل مي‏کند.[1] اين کلمه در اصل به‏معناي دم اسب است (در ترکي) که بر سر علم مي‏بسته‏اند.به نوشته دهخدا: «علم مانندي‏که بر سر آن به جاي پرچم، منگوله‏اي از پشم يا ابريشم آويزند، بيرق ترکان عثماني، و آن‏دم اسبي بود بر سر نيزه و بر آن گروهه‏اي از زر.»[2] .
«در اصل، يکي از آلات جنگي بوده است.به نوشته حسين واعظ کاشفي در فتوت‏نامه‏ «توق، همين نيزه است، اما به شرط آنکه پرچم داشته باشد... توق، اصل و نشانه را گويند و در هر لشکرگاهي که توق زدند، هر کس مي‏داند که جاي او کجاست، آنجا رود...» در عصر صفويه، توغ از تجهيزات دسته بود، اما زبانه نداشت، اکنون توغها داراي زبانه‏ هستند... هر تکيه تعدادي توغ دارد که در روزهاي خاص از ايام محرم، آنها را جامه (لباس) مي‏کنند... مردم عزادار، با نظمي خاص در دسته‏هاي سينه‏زني و زنجيرزني وارد تکيه شده و به دنبال آن توغها با شور و هيجاني خاص، به همراه شيون و ناله مردان و زنان‏ به حالت نيمه افراشته نگه داشته مي‏شوند...»[3] اينگونه احساسات و شعائر مذهبي ستودني‏است، ولي کاش نيمي از آنچه به تجهيزات و علمات و توق و ابزار، بها داده مي‏شود، براي‏محتواي عاشورا و تعاليم نهضت امام حسين‏ «ع‏» و هدف عزاداري بها داده شود.


پی نوشت ها :
[1] تاريخ تکايا و عزاداري قم، ص 216.
[2] لغت‏نامه، دهخدا.
[3] کيهان فرهنگي (مجله)، سال 10 شماره 3، ص 31.
اصطلاح تصادفی
 
 

   به جهت ترویج فرهنگ اسلامی و معرفتی ، استفاده از کلیه ابزارها ، قالبها ، مقالات و محتویات چندرسانه ای (صدا و تصویر) به جز برای موارد تجاری بلامانع است .

    کپی برداری  و حذف کپی رایت از آواتارها، ابزارهای وبلاگی (کد و گرافیک) و قالبهای پایگاه جامع عاشورا شرعا حرام و قابل پیگرد قضایی است.

 Copyright © 2014 / 1393 Ashoora.ir