انتظار

نوع اصطلاح :
عنوان :
انتظار
«انتظار» در فرهنگ متعالي اسلام - بويژه در مذهب گران‏سنگ تشيّع - از جايگاه ويژه‏اي برخوردار است و در مباحث مهدويّت درخشندگي خاصي دارد.
مجموعه رواياتي که سخن از انتظار گفته‏اند، به دو دسته کلي تقسيم مي‏شود: دسته نخست رواياتي است که به انتظار فرج و گشايش به صورت عام و کلي اشاره کرده است. اگرچه مصداق کامل و تام آن «فرج عمومي» در سطح جهان با ظهور حضرت مهدي‏عليه السلام نيز هست؛ ولي هر گشايشي را نيز شامل مي‏گردد.
دسته دوم، رواياتي است که در خصوص فرج قائم آل محمدعليهم السلام و ظهور آخرين مصلح جهاني و موعود است.
يک . در دسته نخست با تعبيرهاي متفاوتي مواجه مي‏شويم:
- گاهي از آن به عنوان عبادت ياد شده است: رسول گرامي اسلام‏صلي الله عليه وآله فرمود: «اِنتِظارُ الفَرَجِ عِبَادَةٌ» [1] .
- گاهي از آن به عنوان برترين عبادات ياد شده است: همان حضرت فرمود: «اَفضَلُ العِبادَةِ اِنتِظارُ الفَرَجِ». [2] .
- گاهي پا از همه آنچه گفته شد، فراتر نهاده مي‏شود و از آن به عنوان برترين کارهاي امت پيامبر خاتم‏صلي الله عليه وآله ياد مي‏شود: «اَفْضَلُ اَعْمالِ اُمَّتِي اِنتظارُ الفَرَجِ مِنَ اللَّهِ عَزَّوَجَلَّ». [3] .
- گاهي هم به آثار وضعي انتظار اشاره شده، خودِ انتظار فرج نوعي فرج و گشايش معرفي گشته است. در اين باره امام سجّادعليه السلام فرمود: «اِنتِظارُ الفَرَجِ مِنْ اَعظَمِ الفَرَجِ». [4] .
- بالاخره رسول گرامي اسلام‏صلي الله عليه وآله آن را برترين جهاد امت اسلام دانسته است فرمود: «اَفْضَلُ جِهادِ اُمَّتي اِنْتِظارُ الفَرَجِ». [5] .
دو . در دسته دوم نيز با مضامين فراواني مواجه هستيم که برخي از آنها از اين قرار است:
- امام صادق‏عليه السلام فرمود: «عَلَيْکُمْ بِالتَّسْليمِ وَالرَّدِّ اِلينا وَاِنْتظارِ اَمْرِنا وَامْرِکُمْ وَفَرَجِنا وَفَرَجِکُم» [6] ؛ «بر شما باد به تسليم و رد امور به ما و انتظار امر ما و امر خودتان و فرج ما و فرج شما».
- امام باقرعليه السلام نيز - آن گاه که دين مرضي خداوند را تعريف مي‏کند - پس از شمردن اموري مي‏فرمايد: «وَالتَّسْلِيمُ لِاَمْرِنا وَالوَرَعُ وَالتَّواضُعُ وَاِنتِظارُ قائِمِنا...». [7] .
اين تعبيرات همگي حاکي از اين است که انتظار فرج - چه به معناي عام آن و چه به معناي خاصّ - در فرهنگ دين مقدس اسلام جايگاه والايي دارد.

اما انتظار چيست؟
ماهيت زندگي انسان با انتظار و اميد به آينده عجين شده است؛ به گونه‏اي که بدون «انتظار» زندگي مفهومي ندارد و شور و نشاط لازم براي تداوم آن در کار نيست. حيات حاضر و کنوني، ظرف پويايي، تلاش و حرکت به سوي فردا و فرداها است. اين چنين پويايي و حرکتي، بدون عنصر «انتظار» ممکن نيست؛ زيرا احتمال معقول بقا و پايداري و اميد به تداوم حيات است که به زندگي کنوني معنا و مفهوم مي‏بخشد و پويايي و نيروي لازم براي ادامه آن را تأمين مي‏کند؛ از اين رو است که ماهيت زندگي با انتظار پيوندي ناگسستني دارد. پديده انتظار انسان را به حرکت در جهت مناسب با آن بر مي‏انگيزد و از هر حرکت و گرايش به جهت‏هاي نامتناسب يا ناسازگار و متضاد با انتظار باز مي‏دارد.
انتظارهاي ديگر نيز - که از انتظار اصل حيات فراتر مي‏رود و به انتظار آرمان‏ها و هدف‏هاي برتر حيات و فرازهاي زندگي مي‏رسد - انديشه و عمل آدمي را در راستاي تحقق آن آرمان‏ها و هدف‏ها، قرار مي‏دهد و او را وا مي‏دارد تا راه‏ها و شيوه‏هايي را برگزيند تا به خواسته‏ها و هدف‏هايش نزديک شود و موانع راه را کنار زند. از اينجاست که انسان به آمادگي و آماده سازي خود و محيط خود مي‏پردازد و زمينه آرمان‏ها و هدف‏هاي خويش را فراهم مي‏آورد.

پی نوشت ها:
[1] کشف‏الغمة، ج 2، ص 101؛ الأمالي طوسي، ص 405.
[2] کمال‏الدين و تمام النعمة، ج 1، ص 287. همچنين ر.ک: سنن الترمذي، ج 5، ص 565.
[3] عيون اخبارالرضاصلي الله عليه وآله، ج 2، ص 36؛ کمال‏الدين و تمام النعمة، ج 2، ص 644.
[4] الاحتجاج، ج 2، ص 317؛ کمال‏الدين، ج 1، ص 319.
[5] تحف‏العقول، ص 37.
[6] رجال کشي، ص 138.
[7] الکافي، ج 2، ص 23، ح 13.

اصطلاح تصادفی
 
 

   به جهت ترویج فرهنگ اسلامی و معرفتی ، استفاده از کلیه ابزارها ، قالبها ، مقالات و محتویات چندرسانه ای (صدا و تصویر) به جز برای موارد تجاری بلامانع است .

    کپی برداری  و حذف کپی رایت از آواتارها، ابزارهای وبلاگی (کد و گرافیک) و قالبهای پایگاه جامع عاشورا شرعا حرام و قابل پیگرد قضایی است.

 Copyright © 2014 / 1393 Ashoora.ir